(Bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Trước khi áp dụng, cần hỏi thêm ý kiến từ chuyên gia hoặc người có kinh nghiệm thực tế.)
Không có loại NPK nào tốt cho mọi giai đoạn. Chọn phân phải dựa vào nhu cầu dinh dưỡng của cây, giai đoạn sinh trưởng, năng suất mục tiêu và tình trạng đất – lá.
Cung cấp N, P và K với tỷ lệ tương đối cân bằng, thích hợp cho nhiều giai đoạn cần duy trì sinh trưởng và dinh dưỡng nền.
Lưu ý: “cân bằng” không có nghĩa là dùng suốt vụ. Khi cây ra đọt, làm hoa hoặc nuôi trái, tỷ lệ dinh dưỡng cần được điều chỉnh theo nhu cầu thực tế.
Thiên về phát triển thân, cành và lá, phù hợp khi cây cần phục hồi hoặc phát triển tán.
Tuy nhiên, không nên lạm dụng. Dư đạm có thể làm cây quá sung, kéo dài sinh trưởng và gây mất cân đối dinh dưỡng, đặc biệt ở giai đoạn chuẩn bị ra hoa.
Lân tham gia vào phát triển rễ, chuyển hóa năng lượng và quá trình sinh sản của cây.
Nhưng không nên hiểu đơn giản rằng “lân cao là kích hoa”. Khả năng ra hoa còn phụ thuộc vào độ thuần thục của cây, cân đối dinh dưỡng, nước, carbohydrate và điều kiện thời tiết.
Kali có vai trò quan trọng trong điều hòa nước, vận chuyển đồng hóa, phát triển và chất lượng trái.
Trong giai đoạn nuôi trái, nhu cầu K thường tăng, nhưng vẫn phải duy trì cân đối với N, Ca, Mg và các chất dinh dưỡng khác. Kali cao không đồng nghĩa với “giữ trái” trong mọi trường hợp.
Đừng chọn NPK chỉ dựa vào con số trên bao phân.
Với cây ăn trái, đặc biệt là sầu riêng, nên điều chỉnh dinh dưỡng theo từng giai đoạn:
Phát triển tán → chuẩn bị ra hoa → đậu trái → nuôi trái → trước thu hoạch.
Nghiên cứu trên sầu riêng Musang King tại Việt Nam cho thấy tỷ lệ NPK thay đổi theo tuổi trái có thể ảnh hưởng rõ đến năng suất, chất lượng và rối loạn sinh lý của cơm trái. Vì vậy, đúng tỷ lệ + đúng thời điểm + đúng liều lượng quan trọng hơn việc chạy theo một loại NPK “cao” nào đó.
Ngoài N-P-K, cây sầu riêng còn cần chú ý Ca, Mg, S và vi lượng. Một số khảo sát tại ĐBSCL cho thấy vườn sầu riêng có tình trạng bón phân không cân đối, đặc biệt dư P, trong khi Ca và Mg chưa được quan tâm đầy đủ.
Không có “NPK tốt nhất”, chỉ có NPK phù hợp nhất với từng giai đoạn và tình trạng của cây.
